C(2026)3647

Commission Delegated Regulation (EU) …/... amending Regulation (EU) No 575/2013 of the European Parliament and of the Council as regards temporary targeted operational relief measures and targeted multipliers for the calculation of an institution’s own funds requirements for market risk


iceland-flag
Þýðing EES-gerðar birtist hér á íslensku við upptöku í EES-samninginn og birtingu í EES-viðbæti.
  • Tillaga sem gæti verið EES-tæk

  • Gerð í skoðun hjá EES-EFTA ríkjunum

  • Drög að ákvörðun sameiginlegu nefndarinnar í skoðun

  • Ákvörðun sameiginlegu nefndarinnar samþykkt en hefur ekki öðlast gildi

  • Tekin upp í EES-samninginn og í gildi

  • Tekin upp í EES-samninginn en ekki lengur í gildi

Staða og svið tillögu/gerðar

Staða tillögu/gerðar Tillaga ESB sem gæti verið EES-tæk
Svið (EES-samningur, viðauki) 09 Fjármálaþjónusta, 09.02 Bankar og aðrar fjármálastofnanir

Almennar upplýsingar

Útdráttur

Gerðin mælir fyrir um tímabundna aðlögun á útreikningi eiginfjárkrafna vegna markaðsáhættu þannig að eiginfjárkröfur verði áfram sambærilegar því sem myndi leiða af gildandi reglum til ársloka 2029.

Nánari efnisumfjöllun

Í reglugerð (ESB) nr. 575/2013, um varfærniskröfur að því er varðar lánastofnanir („CRR“), sem gildir sem lög hér á landi samkvæmt lögum um fjármálafyrirtæki, nr. 161/2002, eru settar fram kröfur um eigið fé lánastofnana. Umfang krafnanna tekur meðal annars mið af markaðsáhættu lánastofnana, sem er hætta á tapi vegna óhagstæðra breytinga á markaðsverðum, svo sem á verði hlutabréfa og gengi gjaldmiðla. Evrópusambandið samþykkti með reglugerð (ESB) 2024/1623 („CRR III“) að breyta reglum um eigið fé vegna markaðsáhættu til að innleiða breytingar á alþjóðlegum viðmiðum um varfærniskröfur sem gerðar eru til banka, svonefndan Basel III-staðal. Sá staðall er afrakstur gagngerrar endurskoðunar á varfærniskröfum til banka sem var ráðist í af hálfu Basel-nefndarinnar um bankaeftirlit í því skyni að bæta úr vanköntum sem alþjóðlega fjármálakreppan sem hófst á árunum 2007 og 2008 leiddi í ljós. Breytingunum á reglunum um eigið fé vegna markaðsáhættu var ætlað að gera eiginfjárkröfurnar áhættunæmari. Jafnframt var leitast við að draga úr mun á mati á markaðsáhættu milli lánastofnana, meðal annars með því að auka heimildir eftirlitsaðila til að hafa eftirlit með niðurstöðum áhættumatslíkana lánastofnana og takmarka notkun ófullnægjandi líkana. Evrópusambandið samþykkti með reglugerðum (ESB) 2024/2795 og 2025/1496 að fresta tilteknum breytingum samkvæmt CRR III á kröfum um eigið fé vegna markaðsáhættu um eitt ár í senn, fyrst til janúar 2026 og svo til janúar 2027. Skýrðist það af því að innleiðingu hliðstæðra breytinga utan Evrópusambandsins hafði seinkað, einkum í Bandaríkjunum og Bretlandi. Með seinkuninni átti að koma í veg fyrir að lánastofnanir á Evrópska efnahagssvæðinu lytu hærri eiginfjárkröfum vegna markaðsáhættu en lánastofnanir utan þess, sem gæti komið niður á samkeppnisstöðu þeirra. CRR III og reglugerðir (ESB) 2024/2795 og 2025/1496 voru lögfestar með lögum nr. 102/2025 um breytingu á lögum um fjármálafyrirtæki, nr. 161/2002 (CRR III), sem tóku gildi í lok desember 2025. Nýja gerðin felur ekki í sér frekari frestun reglna CRR III um eiginfjárkröfur vegna markaðsáhættu. Þess í stað er mælt fyrir um tímabundna aðlögun á útreikningi eiginfjárkrafnanna þannig að þær verði áfram sambærilegar því sem myndi leiða af gildandi reglum til ársloka 2029. Skýrist það aftur af töfum á hliðstæðum breytingum utan Evrópusambandsins.

Staða innan stjórnsýslunnar

Stofnun hefur lokið yfirferð Nei
Þörf á aðlögun í ákvörðun sameiginlegu nefndarinnar Ekki þörf á aðlögun
Fagráðuneyti hefur lokið vinnu við upplýsingablað og samþykkir drög að ákvörðun sameiginlegu nefndarinnar Nei
Alþingi hefur lokið mati sínu Nei
Utanríkisráðuneyti hefur veitt samþykki fyrir því að drög að ákvörðun sameiginlegu nefndarinnar séu send til ESB Nei

Innleiðing

Innleiðing Lagasetning/lagabreyting
Tilgreinið hvaða lög eða reglugerð þarf að setja eða breyta Áformað er að innleiða reglugerðina í heild sinni með því að bæta vísun til hennar við 1. gr. c laga um fjármálafyrirtæki. Ráðgert er að leggja til að lögin taki gildi 1. janúar 2027, þannig að reglugerðin taki gildi á sama tíma hér á landi og í Evrópusambandinu.
Staða innleiðingarvinnu Innleiðing í vinnslu

Samráð

Samráð Nei

Áhrif

Áætlaður kostnaður hins opinbera Enginn
Mat á áhrifum og sérstökum hagsmunum Íslands Með CRR III var leitast við að gera eiginfjárkröfur vegna markaðsáhættu áhættunæmari og draga úr mun á markaðsáhættu milli lánastofnana. Líkt og fram kemur í áhrifamati í greinargerð með frumvarpi því sem varð að lögum nr. 102/2025 er áætlað að breyttar reglur um markaðsáhættu muni auka eiginfjárkröfur til íslenskra lánastofnana. Nánar tiltekið er áætlað að gildistaka breytinga í samræmi við heildarendurskoðun á veltubók (FRTB) samkvæmt CRR III leiði til þess að eiginfjárkrafa vegna markaðsáhættu samkvæmt stoð I muni tvö- til þrefaldast hjá viðskiptabönkunum í samanburði við kröfuna sem reiknuð er samkvæmt gildandi aðferðafræði. Þar sem FRTB-regluverkið eykur áhættugrunn vegna markaðsáhættu mun fjárhæð eigin fjár sem bankarnir þurfa að viðhalda vegna samanlagðrar kröfu um eiginfjárauka einnig hækka.

Þrátt fyrir hækkun á eiginfjárkröfum vegna markaðsáhættu samkvæmt stoð I og tilheyrandi hækkun á samanlagðri kröfu um eiginfjárauka bendir gróft frummat byggt á gagnaskilum frá kerfislega mikilvægum viðskiptabönkum til þess að áætluð heildaráhrif innleiðingar FRTB gæti leitt til óverulegrar lækkunar á heildareiginfjárkröfum í hlutfalli við áhættugrunn. Sú niðurstaða endurspeglast í því að lágmarkseiginfjárkrafa samkvæmt stoð I og stoð II breytist lítið, þótt samsetning hennar breytist verulega, sem leiðir til lægra hlutfalls þegar krafan er sett fram sem hlutfall af hærri áhættugrunni. Frumathugun bendir til þess að heildareiginfjárkrafa viðskiptabanka gæti komið til með að lækka um 0,1 til 0,2 prósentustig. Þótt heildareiginfjárkrafa, sem hlutfall af áhættugrunni lækki, þá lækkar hlutfall eigin fjár af áhættugrunni einnig. Það skýrist af því að áhættugrunnur hækkar vegna innleiðingar FRTB, á meðan gert er ráð fyrir að fjárhæð eigin fjár haldist óbreytt. Frumathugunin bendir til þess að eiginfjárhlutfall kerfislega mikilvægra viðskiptabanka geti lækkað um 0,2 prósentustig. Gildistaka FRTB mun einnig hafa áhrif á mörk fjárfestingar- og veltubókar en frummatið tekur ekki mið af mögulegum breytingum vegna þeirra. Mat á eiginfjárþörf vegna fjármálagerninga er mismunandi eftir því hvort þeir eru flokkaðir í veltubók eða fjárfestingarbók.

Innleiðing nýju reglugerðarinnar heldur eiginfjárkröfunum nær því sem leiðir af gildandi reglum til ársloka 2029.

Ábyrgðaraðilar

Ábyrgt ráðuneyti Fjármála- og efnahagsráðuneytið
Ábyrg stofnun Seðlabanki Íslands

Vinnslustig (pipeline stage)

Dagsetning tillögu ESB
C/D numer C(2026)3647
Dagsetning tillögu