Tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 27. nóvember 2024 um breytingu á tilskipun um hafnarríkiseftirlit - 32024L3099

Tilskipun (ESB) 2024/3099 breytir tilskipun 2009/16/EB um hafnarríkiseftirlit og er ætlað að efla samræmt eftirlit með erlendum skipum sem koma til hafna í aðildarríkjum. Megintilgangurinn er að bæta skilvirkni í eftirliti, styrkja áhættumat og tryggja að skoðanir beinist í auknum mæli að skipum sem teljast líklegri til að vera í ástandi sem getur skapað hættu fyrir öryggi, umhverfi eða mannslíf. Með þessu er leitast við að halda betur uppi kröfum alþjóðlegra reglna um sjóferðir og draga úr misræmi í framkvæmd milli ríkja. Breytingarnar lúta einkum að því að uppfæra verklag við skipaeftirlit, gagnaskráningu og upplýsingaskipti milli viðkomandi yfirvalda. Lögð er meiri áhersla á gagnadrifna greiningu, áhættuflokkun skipa og markvissari forgangsröðun skoðana, þannig að eftirlitsaðgerðir nýtist þar sem þörfin er mest. Þetta hefur jafnframt í för með sér að stjórnvöld þurfa að tryggja að innlend kerfi og ferlar séu samhæfð nýjum kröfum, bæði hvað varðar aðgang að upplýsingum, meðferð eftirlitsgagna og eftirfylgni með niðurstöðum skoðana. Fyrir stjórnvöld felur gerðin í sér að aðlaga þurfi framkvæmd hafnarríkiseftirlits að endurskoðuðu regluverki, þar á meðal verklag við val á skipum til skoðunar, skjalfestingu niðurstaðna og samráð milli eftirlitsaðila. Ávinningurinn er aukið öryggi á sjó, betri vernd haf- og strandumhverfis og skilvirkari beiting opinberra eftirlitsúrræða. Tilskipunin styður jafnframt við aukið samræmi innan EES á þessu sviði, sem er mikilvægt til að tryggja jafnræði gagnvart útgerðum og samræmda framkvæmd reglna í höfnum aðildarríkja.