Framseld reglugerð ESB 2025/2551 um skilyrði fyrir vottun og faggildingu fyrir aðlögunarkerfi við landamæri vegna kolefnis. - 32025R2551

Kröfur eru settar fram í gerðinni um hæfni og þekkingu vottunaraðila og þá starfsemi sem þeir geta vottað til að tryggja að einungis vottunaraðilar sem geta vottað innbyggða losun í samræmi við reglugerð 2023/956 fái viðkomandi faggildingu. Faggildingarstofur skulu sjá til þess að vottunaraðilar sem sækja um faggildingu fyrir vottun á starfsemi sem fellur undir CBAM uppfylli þær hæfnikröfur sem settar eru fram í viðauka II og framkvæmi vottanir í samræmi við þessa reglugerð, reglugerð ESB 2023/956 og 2025/2546.  Aðilar sem sækja um faggildingu til vottunar skulu sækja um til þess aðildarríkis sem þeir hafa starfsemi í. Fram koma undanþágur þar á en einnig má sækja til annars aðildarríkis ef aðildaríki vottunaraðila hefur ekki komið á fót faggildingastofu, ef faggildingastofnun ríkisins hefur ekki hæfni til þess að gefa út faggildinguna eða ef hún hefur ekki gengist undir jafningjamat með góðum árangri. Einnig geta vottunaraðilar frá ríkjum utan löggjafar aðildarríkis ESB sótt um faggildingu hjá fagildingastofum í aðildarríkjum ESB.  Vottunaraðilar með faggildingu skv. reglugerð ESB 2018/2067 um vottun og faggildingu vegna vottana starfsstöðva í ETS kerfinu geta beðið um framlengingu á faggildingunni svo hún nái yfir CBAM starfsemi. Settar eru fram reglur um hvað faggildingastofa aðildarríkis þarf að framkvæma í faggildingarferlinu, hvenær skal gefa út faggildingaskírteini, innihald þess og gildistími sem og reglur um endurnýjun faggildingarinnar, útvíkkun gildissviðs þess og endurmat vegna framlengingar á faggildingunni.  Í ákveðnum tilfellum getur faggildingastofa fellt niður, afturkallað eða minnkað umfang faggildingar ef í ljós kemur að vottunaraðili uppfylli ekki þær kröfur sem koma fram í þessari reglugerð, reglugerð ESB 2023/956 eða ESB 2025/2546. Lagðar eru fram reglur fyrir faggildingarstofur er varða upplýsingargjöf, trúnað og þagnaskyldu. Faggildingarstofur skulu gera viðeigandi ráðstafanir varðandi trúnaðarupplýsingar sem fram koma við matsstarfsemi en faggildingarnar sjálfar skulu þó gerðar opinberar. Upplýsingar sem fram koma í losunarskýrslum og vottunarskýrslum í matsferli eiga að falla undir þagnaskyldu faggildingastofa. Faggildingastofur skulu senda allar fyrirhugaðar vottanir til viðeigandi lögbærs yfirvalds sem og niðurstöður eftirlits með starfseminni. Lögbært yfirvald skal deila þessum upplýsingum með Framkvæmdastjórn ESB og öðrum lögbærum stjórnvöldum í gegnum CBAM skráningarkerfið. Einnig skal lögbært yfirvald deila upplýsingum vegna yfirferðar á vottunarskýrslum með viðeigandi faggildingastofnun. Faggildingarstofa aðildarríkis skal framkvæma árlegt eftirlit með þeim vottunaraðilum sem hún hefur gefið faggildingu til og eru reglur um framkvæmd eftirlitsins settar fram. Einnig skal faggildingarstofa sinna kvörtunum vegna vinnu vottunaraðila eftir ákveðnu ferli sem sett er fram í reglugerðinni.  Aðildarríkin skulu sjá til þess gott flæði upplýsinga og samstarf sé á milli þeirra, faggildingastofa og lögbærs stjórnvalds og framkvæmdarstjórnar ESB. Lögbært stjórnvald skal til að mynda ekki sjaldnar en árlega upplýsa faggildingarstofu aðildarríkis síns um viðeigandi niðurstöður, brot vottunaraðila á reglufylgni og kvartanir vegna yfirferða á losunarskýrslum og vottunarskýrslum.  Til þessa skal nota rafrænt sniðmát gefið út af framkvæmdastjórn ESB.   Aðildarríkin og lögbært yfirvald skulu viðurkenna jafngildi þjónustu sem veitt er af faggildingastofu sem hafa gengist undir jafningjamat en faggildarstofur skulu reglulega gangast undir slíkt mat. Niðurstöður matsins skulu birtar opinberlega. Hægt er að sækja um undanþágur fyrir jafningjamati að ákveðnum skilyrðum uppfylltum.  Aðildarríkin skulu sinna eftirliti með faggildingarstofum síns ríkis til að tryggja að þær uppfylli kröfur settar fram í reglugerð þessari og er faggildingastofum skylt að hætta starfsemi í tengslum við reglugerð þessa ef útkoma jafningjamats er talin ófullnægjandi þar til bætt hefur verið úr vanköntum.   Viðauki I – Umfang faggildingar Viðauki I inniheldur töflu með CBAM starfssviðshópum / virkinihópum (e. Activity groups.), hvaða starfsemi hver CBAM hópur tilheyrir og hver samsvarandi starfssviðshópur er í ETS kerfinu skv. Reglugerð ESB 2018/2067 um vottun og faggildingu.   Viðauki II - Kröfur vottunaraðila Viðauki II inniheldur upptalningu á þeim kröfum og þeirri þekkingu sem vottunaraðilar þurfa að geta uppfyllt til að geta fengið faggildingu skv. reglugerð þessari. Einnig er þar að finna reglur um hvernig vottunarferlið skal fara fram, samskipti og gagnasöfnun, hlutleysi, áhættugreining, vottunaráætlun, gagnavottun, aðferðarfræði vöktunar, vottunarskýrslur, sýnataka, heimsóknir á starfsstöð og fleira skuli háttað. Faggildingarstofan skal tryggja að vottunaraðili geti framkvæmt vottun skv. þeim kröfum sem settar eru fram í viðaukanum. Reglugerðin öðlast gildi á þriðja degi eftir að hún birtist í Stjórnartíðindum ESB. Reglugerðin gildir frá og með 1. Janúar 2026, reglugerðin er bindandi í heild sinni og gildir án frekari löggildingar í öllum aðildarríkjum.