32024D1884

Sú ákvörðun sem hér er til greiningar er breyting á framkvæmdarákvörðun framkvæmdarstjórnar Evrópusambandsins ESB 2020/2126 sem er hluti af orku- og loftslagspakka Evrópusambandsins (ESB) til ársins 2030, en sá pakki snýr m.a. að skyldubundnu lágmarksframlagi aðildarríkja svo ná megi markmiði Evrópusambandsins í samdrætti á losun gróðurhúsalofttegunda fyrir tímabilið 2021-2030.
 Ákvörðun (ESB) 2020/2126 er byggð á reglugerð ESB 2018/842 (e. Effort Sharing Regulation – ESR) um bindandi, árlegan samdrátt aðildarríkjanna í losun gróðurhúsalofttegunda á árunum 2021 til 2030 sem framlag til loftslagsaðgerða til að uppfylla skuldbindingar samkvæmt Parísarsáttmálanum. Ákvörðunin er sett á grundvelli 4. gr. ESR en í 4. mgr. 4. gr. kemur fram að framkvæmdastjórnin skuli  m.a. tilgreina í framkvæmdargerð heildarfjölda  sem heimilt er að  taka tillit til hjá  ákveðnum aðildarríkjum vegna uppfyllingar á skilyrðum 9. gr. ESR á tímabilinu 2021-2030, svokallaður ETS sveigjanleiki, en um hann er fjallað í 6. gr. ESR. Slíkur listi er settur upp í viðauka við þá gerð sem hér er til greiningar og viðauka III við ákvörðun ESB 2020/2126 er skipt út fyrir hann. Hafa ber í huga að 4. gr. og 9. gr. ESR hefur verið breytt með reglugerð ESB 2023/857, sem ekki hefur verið tekin upp í EES samninginn þegar þetta er skrifað. Ákvörðun (ESB) 2024/1884 snýst um að breyta gildi fyrir Möltu í Viðauka III við ákvörðun ESB 2020/2126, þar sem hámarks prósentuhlutfalli sem Malta getu nýtt í ETS sveigjanleika  var breytt úr 2% í 7% þegar ESR reglugerðinni var breytt með Reglugerð (ESB) 2023/857. Svíþjóð er einnig bætt á listann í viðauka III við ákvörðun 2020/2126 en bæði Malta og Svíþjóð höfðu, fyrir 31. desember 2023 tilkynnt Framkvæmdastjórn ESB að þau hyggjast nýta ETS sveigjanleikann fyrir árin 2025-2030. Titli viðaukans er einnig breytt.  Þetta þýðir að þessi ákvörðun hefur einungis áhrif á Möltu og Svíþjóð og hefur því ekki bein áhrif á Íslandi. Mikilvægt er þó að hafa í huga að í ákvörðun ESB 2020/2126 er Ísland listað upp í viðauka III, sbr. JCD nr. 29/2022. Skoða þarf hvort að Ísland hyggist áfram nýta sér ETS sveigjanleikann og þá með hvaða hætti. Ákvörðun þess efnis hefur ekki verið tekin þegar þetta er skrifað en samkvæmt 6. gr. ESR getur Ísland tilkynnt um breytingar á notkun sveigjanleikans einu sinni á árinu 2024, þá fyrir 31. desember 2024 og einu sinni á árinu 2027, þá fyrir 31. desember 2027.Til að taka af allan vafa, þá væri skýrast að bæta inn aðlögun við upptöku ákvörðunar ESB 2024/1884  í EES samninginn, sem er eins og sú aðlögun sem gerð var við viðauka III við upptöku ákvörðunar ESB 2020/2126 í EES samninginn – þannig yrðu áfram sömu tölur listaðar fyrir Ísland í viðauka III við ákvörðun 2020/2126. Ef svo verður ákveðið að gera breytingar á notkun ETS sveigjanleikans, þá þyrfti væntanlega að samþykkja nýja breytingu á ákvörðun ESB 2020/2126 með viðeigandi aðlögun fyrir Ísland.